Drzewo kategorii
Licznik odwiedzin

BOGUSŁAWSKA Maria

BOGUSŁAWSKA Maria (1868–1929), literatka, redaktorka, działaczka oświatowa, autorka “Gospody pod Modrym Fartuszkiem”.


Córka powieściopisarza

Urodziła się (według jej własnego oświadczenia) 6 czerwca 1868 r. w Warszawie (“Polski słownik biograficzny” oraz inne słowniki podają inne miejsce jej urodzenia), w rodzinie powieściopisarza Edwarda Wojciecha; była siostrą Edwarda Romualda, historyka, publicysty i krytyka. Wychowywała się w Warszawie, gdzie po ukończeniu pensji została nauczycielką domową. Należała do tajnych związków o charakterze narodowym, wielokrotnie groziło jej aresztowanie, którego udało się jej jednak uniknąć.

W 1907 r., po zamknięciu Polskiej Macierzy Szkolnej, ostrzeżona o rozkazie uwięzienia, uciekła do Krakowa, gdzie prowadziła własny pensjonat i jednocześnie do wybuchu pierwszej wojny światowej pracowała w Towarzystwie Szkoły Ludowej. Jeździła wówczas m. in. z odczytami po Małopolsce, Kujawach, Wielkopolsce i Mazowszu. Jednocześnie już od 1896 r. pisywała stale do pism Warszawy, Krakowa (“Głos Narodu”) i Poznania (“Goniec Wielkopolski”, “Praca”). Występowała także krótko na scenie w Poznaniu. Po odzyskaniu niepodległości organizowała oświatę pozaszkolną na kresach wschodnich, “podróżując od wiosny 1919 do początków czerwca 1920 r. w najniewygodniejszych warunkach od wsi do wsi, choć opanowanych przez tyfus plamisty i czarną ospę…”

 

Gdy wojska Siemiona Budionnego wkraczały na Podole, Maria Bogusławska udała się na Pomorze w celu pracy propagandowej na rzecz walki z bolszewikami. Po szczęśliwym wyniku “Cudu nad Wisłą” pracowała w oświacie pozaszkolnej w Kuratorium Okręgu Szkolnego Pomorskiego. Praca ta, jak wspominała dawała, wiele satysfakcji moralnej “…przy zetknięciu z bohaterskim patriotyzmem i pragnieniem idealnego braterstwa mieszkańców Pomorza z Polakami innych dzielnic…”


 

Pisarka i dziennikarka

Należała do współorganizatorów toruńskiego oddziału Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego (1921 r.). W latach 1923–1925 redagowała “Drwęcę” w Nowym Mieście Lubawskim na Pomorzu. W latach 1925–1926 była redaktorką “Domu Rodzinnego”, samoistnego dodatku do “Słowa Pomorskiego”. Jako zawodowa dziennikarka należała do Syndykatu Dziennikarzy Pomorskich; była także członkiem Towarzystwa Naukowego w Toruniu. W 1927 r. opuściła Toruń i zamieszkała w Poznaniu, pracując w redakcji “Wielkopolskiej Ilustracji” oraz w Towarzystwie Czytelni Ludowych.

Maria Bogusławska znała dobrze język francuski, niemiecki i angielski, była również dobrą mówczynią. Twórczość jej obejmuje ponad 40 obrazków scenicznych, opowiadań i powieści, nie licząc artykułów i publikacji prasowych o tematyce okolicznościowej i historycznej. Bibliografia jej całego dorobku piśmienniczego nie jest dotąd zebrana. Książki Bogusławskiej nie wytrzymały próby czasu. Jej twórczość literacka znana jest dzisiaj tylko profesjonalistom, a swego czasu opowiadania i powieści pisarki nagradzane były na rozmaitych konkursach literackich. Niektóre z nich miały po kilka wydań.

Po drugiej wojnie światowej wznowiono m. in. “Magdusine oczy”. Do bardziej znanych powieści należy “Gospoda pod Modrym Fartuszkiem”, osnuta na tle wydarzeń historycznych w XVII-wiecznym Toruniu. Powieść drukowana była po raz pierwszy w odcinkach w “Słowie Pomorskim” w latach 1921–1922, pt.: “Gospoda pod Złotym Pierścieniem”. Pierwsze wydanie ukazało się w Warszawie w 1922 r., następne w Toruniu w 1946 r.

Maria Bogusławska, z nieudanego małżeństwa z Włochem (podawała się za pannę) miała córkę Emmę, która wyszła za mąż za Adama Kuryłłę: muzyka i kompozytora.. Zmarła w Poznaniu 8 lutego 1929 r. i pochowana została na cmentarzu na Dębcu. Imię Marii Bogusławskiej nosi Biblioteka Miejska w Nowym Mieście Lubawskim.


Bibliografia: K. Przybyszewski, Toruński Słownik Biograficzny , t.2. ToMiTo UMK


 

Toruń 2000

Fotogaleria