Drzewo kategorii
Licznik odwiedzin

Spółdzielczość

SPÓŁDZIELNIA MIESZKANIOWA „RUBINKOWO”

SPÓŁDZIELNIA MIESZKANIOWA „RUBINKOWO”

Jedna z największych spółdzielni mieszkaniowych w prawobrzeżnej części Torunia.

Historia

W dniu 1 grudnia 1977 roku Wojewódzka Spółdzielnia Mieszkaniowa w Toruniu powołała Komitet Organizacyjny w składzie: Jerzy Kaszewski, Alfons Czarnecki, Włodzimierz Grzelak i Stefan Wesołowski zlecając mu zadanie załatwienia wszelkich formalności związanych z powołaniem nowej spółdzielni mieszkaniowej oraz przygotowaniem walnego zgromadzenia.

W dniu 21 grudnia 1977 roku odbyło się walne zgromadzenie, w którym uczestniczyło 39 członków założycieli. Powołali oni nową spół­dzielnię mieszkaniową „Rubinkowo” w Toruniu. Z grona osób uczestniczą­cych w walnym zgromadzeniu wybrano pierwsza Radę Nadzorczą Spółdzielni Miesz­kaniowej w składzie:

*  Włodzimierz Grzelak – Przewodniczący

*   Mieczysław Maniecki -Zastępca Przewodniczącego

 *  Stanisław  Kukier – Sekretarz

oraz członkowie:

Elżbieta Czaja, Urszula Jarmołowicz, Andrzej Jasiński, Edward Kawicki, Włodzimierz Kozierkiewicz, Stanisław Kijek, Zofia Dowgiałowicz -Nowicka, Stanisław Piotrowiak, Ryszard Szarpatowski, Maciej Wiśniewski, Jan Wojciechowski, Wanda Zielińska.

Rada  Nadzorcza  powołała Zarząd 21 grudnia 1977 roku w składzie:

Jerzy Kaszewski, Alfons Czarnecki, Maria Fronczyk.

Zarejestrowanie spółdzielni w Centralnym Związku Spółdzielni Budownictwa Mieszkaniowego w War­szawie nastąpiło 23 grudnia 1977 roku. W tym samym dniu organ ten wydał zaświadczenie o celowości założenia Spółdzielni Mieszkaniowej „Rubinkowo” w Toruniu. Powyższe stanowiło podstawę do dokonania wpisu do rejestru Sądu Rejonowego w Toruniu Spółdzielni Mieszkaniowej „Rubinkowo”  pod numerem: sygnatura akt RSA-284.

W dniu 31 grudnia 1977 r. następuje przejęcie zasobów z Młodzieżowej Spółdzielni Mieszkaniowej w Toruniu. Tak więc  faktyczną działalność gospodarczą rozpoczęła  Spółdzielnia Mieszkaniowa „Rubin­kowo” z dniem 2 stycznia 1978 roku. Jej zasoby to 37 budynków mieszkalnych oraz 3.528 członków.

Po 10-ciu latach działalności Spółdzielni w jej zasobach znajdowało się już 259 budynków mieszkalnych w tym 52 domy jednorodzinne na osiedlu  Jodłowa i 100 takich domów na osiedlu Bielawy. W domach tych znajdowało się 8167 mieszkań o łącznej powierzchni użytkowej 398 570 m2. Lokale użytkowe i pawilony posiadały powierzchnię 22 270 m2. Po 1996 roku w zasoby spółdzielni przejęte zostają budynki zakładowe od policji, „Elany”, „Spomaszu” i Kombinatu Budowlanego.

Od 1978 roku funkcję przewodniczącego Rady Nadzorczej pełnili:

* Włodzimierz Grzelak

* Edward Kawicki

* Mieczysław Żółkiewski

* Włodzimierz Echaust

* Irena Kulwicka

* Józef Stalkowski

* Władysław Łęc

* Roman Dolata

* Janusz Dagow

* Włodzimierz Nowak

* Olgierd Berens

* Zdzisław Zakrzewski

* Zbigniew Parzonko

* Ryszard Pomykajczyk

Roman Narloch – nadal

 Prezesi Zarządu:

* Jerzy Kaszewski

*  Stanisław Kukier

* Andrzej Jasiński

*  Zdzisław Zakrzewski nadal

Po 20-tu latach (rok 1998) w zasobach spółdzielni znajdowano się 126 budynków mieszkalnych o łącznej powierzchni użyt­kowej 43.3615 m2 i 236 pawilonów handlowo-usługowych. Spółdzielnia liczyła 10 300 członków.

W roku  2008 Spółdzielnia obchodziła XXX-to lecie.  W jej zasobach znajdowało się 127 budynków mieszkalnych o ogólnej powierzchni użytkowej 449 299 m2 oraz 263 pawilony i lokale użytkowe o powierzchni 28 839 m2. Spółdzielnia liczy 10.014 członków zamieszkujących w zasobach oraz 123 członków oczekujących. Zmienione prawo spółdzielcze postanowiło, że mieszkaniec posiadający prawo spół­dzielcze do lokalu w zasobach spółdzielni nie musi być jej członkiem. Takie osoby również zamieszkują w Spółdzielni.

Działalność społeczno-kulturalna

Osiedle zaczęło rosnąć w 1975 r. a pierwsze formy działalności spo­łeczno – kulturalnej powstały na Rubinkowie  już w 1978 r. były to: modelarnia lotniczo-kosmiczna, zespół seniorów „Rubinkowiada” oraz klub szara­dzistów „Olimp”. Siedzibą tych grup były pomieszczenia w wieżowcu przy ul. Dziewulskiego 2.  Dalszy rozwój działalności społeczno-kulturalnej przejęły nowo powstałe dwa kluby osiedlowe „Rubin” i „Jantar”.

Trzy imprezy osiedlowe zorganizował Samorząd Mieszkańców wg scenariusza Jerzego Marchewki, które były wydarzeniem kulturalnym – „Święto Patrona Ulicy Rydygiera” w 1977, Ulicy Łyskowskiego w 1978  i  Mocarskiego w 1979.

Dział społeczno-kulturalny w latach 90-tych organizował Biegi Uliczne i Przełajowe (na terenie pobliskiego lasku). Dużym zainteresowaniem cieszyły się festyny osiedlowe na których często występowały gwiazdy. Publiczność rubinkowska oglądała na „żywo” Don Wasyla z jego cygańskimi gwiazdami, Krzysztofa Krawczyka z zespołem (i rodzi­ną), Gang Marcela, zespół „Roma” i wiele innych. Od kilku lat wspólnie z Gminą Miasta Toruń realizowany jest Programy profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych. Prowadzimy w ramach tego programu Warsztaty Psychoedukacyjne dla rodziców i wychowawców, Punkt Konsultacyjny dla zdrowiejących alkoholików i ich rodzin, Świetlicę Środowiskową.

Współpracujemy też z licznymi stowarzyszeniami i organizacjami, m.in. radiestezyjno-bioterapeutycznym „Natura”, ZBOWID -em, Stowarzyszeniem Weteranów Pracy, „Sztuka Życia”, Polskim Związkiem Wędkarskim.

Od 2005 r. organizowane są  dla naszych mieszkańców comiesięczne wyjazdy na spektakle do opery w Bydgoszczy. Dużym zainteresowaniem cieszą się także wprowa­dzone w 2006 r. jednodniowe rodzinne wycieczki nad morze. „Najmłodszą” grupą hobbystyczną działu społeczno-kulturalnego jest powstały w 2006 r. klub żeglarski. Młodzież z tego klubu dzięki wsparciu ze środków unijnych brała udział w warsztatach żeglarskich w Bobięcinie, a w 2007 r. popłynęła śladami średniowiecznej floty toruńskiej do Szczecina na zlot największych żaglowców świata.

W działalności Spółdzielni Mieszkaniowej „Rubinkowo” dział społeczno-kulturalny  spełnia ważne cele i zadania m.in.: integruje i aktywizuje mieszkańców, organizuje czas wolny, sprzyja rozwo­jowi amatorskiej twórczości artystycznej, przeciwdziała negatywnym zjawiskom w środowisku lokalnym (profilaktyka): zmniejsza się ilość miesz­kańców zagrożonych alkoholizmem, coraz mniej dokuczliwym jest zjawisko tzw. blokersów a seniorzy i dzieci mają konkretną ofertę na zagospoda­rowanie czasu wolnego.

Zainteresowanie naszymi propozycjami jest bardzo duże. W  klubach działają 22 grupy hobbystyczne i koła zainteresowań dla dzieci, młodzieży, dorosłych i senio­rów skupiające tygodniowo ok.. 800 uczestników.

Kadrę merytoryczną działu społeczno-kulturalnego tworzą:

* Halina Kowalska- kierownik działu (zatrudniona od 1980r.)

* Dorota Lewandowska – specjalista ds. społeczno – kulturalnych (zatrudniona od 1983 r.)

 * Ewa Dyjasek –inspektor ds. społeczno-kulturalnych (zatrudniona  od 1999r.)

Bibliografia

SPÓŁDZIELNIA PRACY KOMINIARZY

SPÓŁDZIELNIA PRACY KOMINIARZY

Spółdzielnia Pracy Kominiarzy w Toruniu została założona 23 września 1951 roku w Cechu Rzemiosł Różnych w Toruniu przy ul. Św. Katarzyny 9/11, siedziba mieści się przy ul. Konopackich 23.

Założycielami Spółdzielni było: 2 mistrzów kominiarskich, 9 czeladników i 12 uczniów rzemiosła kominiarskiego (razem 23 kominiarzy). Pierwszy jej Zarząd stanowili Prezes Anzelm Matykowski oraz Edwin Nelkowski i Zygmunt Marcinkowski.

Początkowo zasięg działalności gospodarczej obejmował teren byłego województwa bydgoskiego w 19 powiatach. W roku 1953 powołano samodzielną Spółdzielnię Kominiarzy w Bydgoszczy, która obsługiwała 9 powiatów, a Spółdzielni w Toruniu pozostawiono 10 powiatów na obszarze wschodnio-północnym. W takim zasięgu terenowym Spółdzielnia prowadziła działalność społeczno-gospodarczą do 1975 roku.

W latach 1951 -1975 czterokrotnie, bezskutecznie usiłowano rozwiązać Spółdzielnię, bądź połączyć z innymi spółdzielniami.

Lata 1975-1990 to okres tworzenia branżowych , krajowych związków spółdzielni pracy. W tej strukturze organizacyjnej Spółdzielnia działała jako Okręgowy Oddział Krajowej Spółdzielni Pracy Usług Kominiarskich uzyskując dobre rezultaty w działalności ekonomicznej i inwestycyjnej.

W roku 1990 rozwiązano Krajową Spółdzielnię Pracy Usług Kominiarskich. Tym samym zaistniały warunki do powołania samodzielnej Spółdzielni pod nazwą Spółdzielnia Pracy Kominiarzy w Toruniu, działająca na terenie województwa toruńskiego i włocławskiego wraz z dołączonymi czterema zakładami rejonowymi z województwa bydgoskiego. Zmiany wynikające z transformacji gospodarczej spowodowały utworzenie Korporacji Kominiarzy Polskich Stowarzyszenie Zawodowe w Opolu. W 1991 roku spółdzielnia toruńska przystąpiła do Korporacji jako członek wspierający, a w 1992 roku stworzyła Oddział Korporacji w Toruniu.

Rynek usług kominiarskich

Obecnie Spółdzielnia działa na rynku usług kominiarskich poprzez 15 zakładów kominiarskich na terenie województwa kujawsko-pomorskiego i zatrudnia prawie 70 pracowników. Zmieniła się technika świadczenia usług z zastosowaniem nowoczesnych urządzeń pomiarowo-technicznych. Spółdzielnia współpracuje z jednostkami samorządowymi , strażą pożarną i podmiotami prowadzącymi działalność budowlaną. Misją spółdzielni jest także zapobieganie poprzez świadczone usług zagrożeniom pożarowym, zaczadzeniu i ochrona życia ludzkiego. Prezesem Spółdzielni jest Sławomir Białucha.

Bibliografia
www.spk – torun.pl

JEDNOŚĆ ROBOTNICZA

Spółdzielnia Jedność Robotnicza działała w Toruniu w latach 1950-1972, ostatni adres ul. Słowackiego 79.

Spółdzielnia zajmowała się ludowym tkactwem artystycznym. Utworzona w 1950 należała organizacyjne do „Cepelii”. W 1972 przyjęła nazwę ARS i funkcjonowała do 1975 roku. Następnie została włączona do RZUTU.

Spółdzielnia zajmowała się wytwarzaniem serwet, bieżników i narzut. Uznanie zyskiwała za malowane ręcznie jedwabie szczególnie za granicą, gdzie w cenie były rzemieślnicze indywidualnie wykonane wyroby. Duży popyt był na malowane ręcznie chusty i szale z motywami toruńskimi. Spółdzielnia wniosła do RZUTU także doświadczenie i technologię wytwarzania kilimów i sumaków.

Bibliografia
1. Publikacja towarzysząca II Edycji Festiwalu Architektury i Wzornictwa TORMIAR w CSW (2015)

FABRYKA KLEJU KOSTNEGO

FABRYKA KLEJU KOSTNEGO
Fabryka Kleju Kostnego powstała w 1965 roku. Był to jeden z największych w Toruniu zakładów spółdzielczych działający przy ul. Szosa Bydgoska 154.
Zakład prowadził działalność gospodarczą pod szyldem Spółdzielni Pracy im. Śniadeckich. Podstawowym surowcem przerabianym przez Fabrykę były kości zwierzęce, składowane na placu, na wolnym powietrzu. Magazyn surowca był w lecie wylęgarnią much. Zapaszki z zakładu mieszały się z wyziewami znajdującego w sąsiedztwie „Polchemu”. Planowana modernizacja przez wybudowanie chłodniczych silosów nie została nigdy zrealizowana.
Fabryka była jednym z głównych krajowych producentów mączki pokarmowej dla zwierząt. Klej kostny stanowił jedynie produkt uboczny. W 1976 Spółdzielnia sprzedała zakład toruńskiej Krochmalni, która zmieniając swój profil produkcji na wytwórczość płatków śniadaniowych, przeniosła tam przerób ziemniaków.
Bibliografia
1. H. Rochnowski, Toruński ośrodek przemysłowy, PWN, Warszawa – Poznań – Toruń 1978
2. „Nowści” nr 133/1973

HANDLOWA SPÓŁDZIELNIA INWALIDÓW

Handlowa Spółdzielnia Inwalidów z siedzibą w Toruniu przy ul. Juliana Nowickiego 70 (obecnie Chełmińska) działała w latach 1954-2002.

HSI jako nowa jednostka spółdzielczości inwalidzkiej rozpoczęła działalność w 1954 roku. Zgodnie z decyzją ówczesnych władz przejęła od wielobranżowej Spółdzielni Inwalidów im. Jana Kilińskiego część działalności handlowej i usługowej.

Pierwszym prezesem był Mieczysław Hubert. Jego następca, Zdzisław Rygielski działał do 1981 roku. W latach 1981-1993 oraz w ostatnich latach działalności Spółdzielni (2000-2002) funkcję prezesa pełnił Tadeusz Krzyżosiak.

Spółdzielnia prowadziła handel uzupełniający dla rynku lokalnego. Przejmowała także prywatne punkty handlowo-usługowe, które w czasach „bitwy o handel uspołeczniony” traciły samodzielność. W 1955 roku HSI została włączona na rok czasu do „Ruchu” pod nazwą Przedsiębiorstwa Drobnodetalicznego.

W szczytowym okresie HSI zatrudniała 131 osób w 31 punktach handlowych. Oprócz handlu Spółdzielnia prowadziła własną działalność produkcyjną poprzez Wytwórnię wód gazowanych (dostarczała dziennie 6000 butelek lemoniady i „Murzynka”) i Wytwórnię wyrobów czekoladowych przy ul. Mickiewicza. W ramach usług dla ludności rozwożono mleko butelkowane a także świadczono usługi prawne. HSI prowadziła również sprzedaż artykułów zagranicznych prowadząc dwie placówki konsygnacyjne „Pewexu”.

Spółdzielnia miała znaczący wpływ na zaopatrzenie Torunia w słodycze, dzięki bezpośrednim umowom zawartym z „Wawelem”, „Wedlem” i Zakładami Cukierniczymi w Płońsku oraz w odzież dziecięcą i dziewiarstwo pochodzące od innych spółdzielni inwalidzkich w kraju.

Ostatecznie wobec silnej konkurencji sektora prywatnego HSI uległo likwidacji w 2002 roku.

Bibliografia
1. Wspomnienia prezesa Tadeusza Krzyżosiaka z lat 1954-2002.
2. „Nowości” nr 73/1990

Fot. archiwum HSI

UNIPRAL

Pralnicza Spółdzielnia Pracy „Unipral” z siedzibą przy ul. Grudziądzkiej 11 działała w latach 1975- 2013

Spółdzielnia powstała w 1976 roku  z  podziału  Powiatowej Spółdzielni Pracy Usług Wielobranżowych „Zjednoczenie” pod nazwą  Okręgowa Pralnicza Spółdzielnia Pracy ”UNIPRAL”. Przejęła od „Zjednoczenia” część majątku branży pralniczej wraz z zakładami i punktami usługowymi. Spółdzielnia podlegała Krajowemu Związkowi Spółdzielni Pralniczych w Łodzi. Od samego początku „Unipralem”   kierowała prezes Kazimiera Jasnoch.

Stopniowo zwiększała się sieć usługowa nie tylko na terenie województwa toruńskiego, ale również i na terenie województwa włocławskiego. Potencjał usługowy obejmował 17 zakładów, z  tego: 9 w Toruniu, 4 w Grudziądzu, 1 w Nowym Mieście Lubawskim i 3 we Włocławku.

W Toruniu, w formie samoobsługowej działały zakłady pralnicze:  na Rubinkowie, przy ulicy Krasińskiego, na Dekerta, Broniewskiego  i  na Podgórzu .Przez wiele lat dużym zainteresowaniem cieszyła się samoobsługowa forma prania bielizny, jedynie maglowanie wykonywały pracownice pralni. Działały także zakłady ekspresowe chemicznego czyszczenia odzieży na Krasińskiego, Żwirki i Wigury, Armii Ludowej  i ul. Grudziądzkiej.

Praniem bielizny przemysłowej zajmowały się zakłady przy ul. Targowej  i Lubickiej. Do zadań zakładu przy Lubickiej należało także pranie dywanów i renowacja skór oraz chemiczne czyszczenie garderoby dostarczanej z terenu miasta i województwa z sieci punktów i agencji pralniczych.

W wyniku nowego podziału administracyjnego kraju, Spółdzielnia ograniczyła zasięg terytorialnej działalności. Przekazała zakłady z Włocławka i Nowego Miasta Lubawskiego samorządom tych miast. W związku z tym nastąpiła zmiana nazwy Spółdzielni  na Pralniczą Spółdzielnię  Pracy „Unipral”., która uległa likwidacji w 2013 roku.

Bibliografia

1.„Nowości” nr 143/75,  nr 172/1975, nr 134//90,

2. Wywiad z Kazimierą Jasnoch, prezesem „Unipralu”

URODA

URODA

Usługowa Spółdzielnia Pracy „Uroda” miała swoją siedzibę przy ul. Łaziennej 12.
Początki działalności Spółdzielni sięgają roku 1950. Do 1975 spółdzielnia podlegała Wojewódzkiej Usługowej Spółdzielni Pracy w Bydgoszczy. Po utworzeniu województwa toruńskiego „Uroda” weszła w skład WUSP w Grudziądzu.
W ”Urodzie” działał prężnie Klub Racjonalizacji i Techniki, któremu przewodniczył wiceprezes Zygmunt Rolek. W 1972 „Uroda” należała do czołówki krajowej w zakresie ruchu racjonalizatorskiego. Wnioski racjonalizatorskie i nowatorskie pomysły stosowano w Gabinecie Kosmetycznym przy ul. Żeglarskiej, m.in aparat do masażu całego ciała i aparat do usuwania zmarszczek. Natomiast w Gabinecie Kosmetycznym przy ul. Gałczyńskiego miały zastosowanie dwie biosauny wg patentu Z. Rolka.

Usługi fryzjersko-kosmetyczne wykonywano w 23 zakładach, Również nowy rodzaj usług obejmował leczenie włosów preparatem zwalczającym łupież i leczenie skóry głowy. Sukcesy odnosiły też fryzjerki na krajowych mistrzostwach fryzur. Spółdzielnia organizowała kursy dla złotników, aby podnieść jakość świadczonych usług złotniczych. W sieci placówek ważną rolę odgrywały także zakłady zegarmistrzowskie. Spółdzielnia działała do 1991roku.

Bibliografia
1. Wywiad z Z. Rolkiem, wiceprezesem „Urody” (2015)
2„Nowości” nr 32/1973, nr 199/1973

TRANSPORTOWIEC

Spółdzielnia Pracy „Transportowiec” prowadziła w Toruniu w latach 1946-2008 działalność usługowo-handlową  przy ul. Bażyńskich 10/20.

Sklep motoryzacyjny Spółdzielni prowadził sprzedaż części do „Fiata 126p” i „Poloneza”. Przeglądy rejestracyjne samochodów osobowych i dostawczych dokonywała Stacja diagnostyczna. Kompleksowe naprawy  dla samochodów „Żuk””, ”Nysa”  i „Tarpan”. świadczyła  Autoryzowana Stacja Obsługi. ”Transportowiec” produkował także resory do wszystkich marek samochodów osobowych, dostawczych i ciężarowych. Ponadto Spółdzielnia ,świadczyła usługi transportowe i sprzedawała paliwo z własnej Stacji Paliw przy ul. Chrobrego 30. Obecnie na terenie zajmowanym przez Spółdzielnię wybudowano dwa sklepy sieciowe  „Biedronkę”  i „Lidla”.

Bibliografia

„Nowości” nr 14/90, nr 19/92

MAŁGOSIA

Studencka Usługowa Spółdzielnia Pracy „Małgosia” działała w oparciu o pracę studentów UMK w Toruniu.
„Małgosia” przyjmowała zlecenia na pracę od toruńskich zakładów m.in. takich jak: Zakłady Graficzne, Zakłady Wytwórcze Serów Topionych,Toruńskich Zakładów Urządzeń Młyńskich „Spomasz” oraz Spółdzielni „Nadwiślanka”.

W 1973 roku nowy system stypendialny i wyższe kwoty stypendiów zmniejszył zapotrzebowanie na pracę w Spółdzielni.

Bibliografia

„Nowości” nr 182/1973, nr 172/1990

SPÓŁDZIELNIA TRANSPORTU WIEJSKIEGO

STW prowadziła działalność usługowo-handlową w Toruniu przy ul. Łukowej 25.

Ważnym zadaniem dla potrzeb motoryzacji była regeneracja zespołów i podzespołów  dla  pojazdów; ”Żuk”, „Nysa”, „Star”, „Robur” i „Jelcz”.

Bibliografia

„Nowości” nr 161/1990