Drzewo kategorii
Licznik odwiedzin

CIESIELSKI WACŁAW

CIESIELSKI WACŁAW (1898-1941), pseud. „Roman”, dziennikarz, działacz polityczny, redaktor „Słowa Pomorskiego” w Toruniu.

Urodził się 6 IX w Orłowie w powicie wąbrzeskim, w rodzinie rolnika Wacława i Heleny z Czarnotów Bojarskich. Uczęszczał do szkoły ludowej w Or¬łowie, następnie do gimnazjum w Chełmnie. W 1917 został powołany do armii pruskiej i wysłany na front zachodni. Od stycznia 1919 służył w Wojsku Polskim biorąc udział w wojnie polsko-bolszewickiej. Po zwolnieniu z wojska w 1921 studiował prawo i ekonomię polityczną na Uniwersytecie Poznańskim.
Podczas studiów związał się z ruchem narodowym, był m.in. jednym ze współzałożycieli i kierownikiem korporacji „Baltia”. W 1926 został kierownikiem nowo powstałego Uniwersytetu Ludowego w Zagórzu, gdzie pozostawał do czasu likwidacji tej placówki w 1928. Został dziennikarzem; praktykę dziennikarską rozpoczął w związanej z Narodową Demokracją „Gazecie Bydgoskiej”. Następnie wyjechał do Tczewa, gdzie od 1931 był członkiem redakcji „Gońca Pomorskiego”, a także „Pielgrzyma” i „Dziennika Starogardzkiego”. Ponadto był korespondentem i felietonistą „Kuriera Poznańskiego” i toruńskiego „Słowa Pomorskiego”.

Dziennikarz „Słowa Pomorskiego”
Od połowy lat trzydziestych aż do wybuchu II wojny światowej był redaktorem „Słowa Pomorskiego”, jednego z podstawowych organów endecji w Drugiej Rzeczypospolitej. Równocześnie z działalnością dziennikarską prowadził aktywną opozycyjną działalność polityczną jako kierownik Okręgu Północno-Pomorskiego Obozu Wielkiej Polski, partii nar. istniejącej obok Związku Ludowo-Narodowego, od grudnia 1926, skupiającej w swych szeregach młodych narodowców. Za działalność tą na początku lat trzydziestych narażany był na szykany policyjne i sądowe. W 1931 skazano go na rok więzienia „za stawianie oporu władzy i rozruchy”. Na początku 1932 aresztowano go za udział w zamieszkach ulicznych w Gdyni, a w październiku oskarżono, pod fałszywym zarzutem przynależności do szajki przemytniczej. Doceniając jego poświęcenie dla idei narodowej, władze Stronnictwa Narodowego w styczniu 1934 wysunęły jego kandydaturę na stanowisko sekretarza Rady Wojewódzkiej Stronnictwa na Pomorzu, co wiązało się z przeniesieniem do Torunia. Był wówczas jednym z najaktywniejszych działaczy Stronnictwa na Pomorzu i przywódcą Związku Młodych Narodowców. 10 lutego 1936 na posiedzeniu Rady Naczelnej Stronnictwa Narodowego wybrano go do 40-osobowego Komitetu Głównego, podobnie wiosną 1939 r. Utrzymywał w tym czasie także stałą współpracę autorską z prasą endecką – zarówno pomorską , jak i wielkopolską. Był członkiem zarządu Koła Dziennikarzy Toruńskich.

Członek organizacji konspiracyjnej „Grunwald”
Po wybuchu drugiej wojny światowej próbował utworzyć konspiracyjny Zarząd Okręgowy Stronnictwa Narodowego na Pomorzu. Wiosną 1940 nawiązał kontakt z konspiracyjnym Głównym Zarządem SN oraz działaczami endeckimi w Poznaniu. Zorganizowano ośrodki Stronnictwa w Toruniu, Bydgoszczy, Grudziądzu i Tucholi. Z ramienia Stronnictwa został jednym z członków kierownictwa „Grunwaldu” – konspiracyjnej organizacji, która próbowała podjąć walkę zbrojną z okupantem hitlerowskim na Pomorzu. Otrzymał nominację na kierownika Wydziału Administracji Cywilnej. Do jego zadań należała propaganda oraz przygotowanie w konspiracji siatki administracyjnej, która po zwycięskim zakończeniu wojny objęłaby władzę w województwie pomorskim. Z czasem w kompetencji Administracji Cywilnej znalazły się sprawy wywiadu cywilnego (zbrodnie okupanta i ich sprawcy), akcje charytatywne na rzecz rodzin dotkniętych prześladowaniami oraz propaganda ku pokrzepieniu serc. Wynika z powyższego, że Ceceniewski pełnił też funkcję swego rodzaju delegata rządu emigracyjnego na województwo pomorskie. Po ponad rocznej działalności 18 listopada 1940 nastąpiła dekonspiracja „Grunwaldu”; aresztowano jego kierownictwo, w tym także Ceceniewskiego. Po przejściu ciężkiego śledztwa w toruńskim gestapo został on osadzony w obozie koncentracyjnym Stutthof, gdzie go zamordowano 2 II 1941.

W małżeństwie zawartym w 1926 z Cecylią Pawlikówną, ur. 25 IX 1903 w Poznaniu, córką urzędnika Kasy Chorych Stefana i Anny z d. Grześkowiak, miał troje dzieci. Żona jego także była członkinią „Grunwaldu”, już w październiku 1939 została wprowadzona w tajniki pracy i zadań organizacji wywiadowczych tej organizacji, m.in. była łączniczką szefa sztabu Komendy Okręgu Pomorskiego ZWZ-AK Przeżyła wojnę, zm. 4 III 1993 w Poznaniu. W Toruniu Ceceniewski razem z rodziną mieszkał przy ul. Mickiewicza 116.

Bibliografia
K. Przybyszewski, Toruński Słownik Biograficzny t. V, ToMiTo, UMK, Toruń 2007