Drzewo kategorii
Licznik odwiedzin

CZARLIŃSKI-SCHEDLIN ALEKSANDER LEON EMIL

CZARLIŃSKI-SCHEDLIN ALEKSANDER LEON EMIL (1895-1944), dziennikarz, publicysta, literat, prof. Konserwatorium Muzycznego Pomorskiego Towarzystwa Muzycznego w Toruniu.

Redaktor naczelny „Rolnika Polskiego”

Urodził się 26 II w Chełmnie, w rodzinie Jana i Teodory z Mackiewiczów. Uczęszczał do gimnazjum w Krakowie i Wiedniu (wg H. Łady w Chełmży). Następnie studiował na Uniwersytecie w Berlinie filozofię i muzykologię. W latach pierwszej wojny światowej 1914-18 służył jako podporucznik kawalerzysta w 26 pułku ułanów w armii austriackiej, był trzykrotnie ranny.

Po wojnie służył od 20 kwietnia 1919 do 1 stycznia 1922 w Wojsku Polskim w stopniu porucznika w 16 pułku ułanów. Zwolniony jako inwalida pracował kolejno: jako referent Wydziału Kultury i Sztuki w Urzędzie Województwa Pomorskiego, prof. klasy historii muzyki Konserwatorium Muzycznego Pomorskiego Towarzystwa Muzycznego, redaktor naczelny „Rolnika Polskiego” w Toruniu, pisma wychodzącego od 6 listopada 1926 i związanego z prawicowym Chrześcijańsko.-Narodowym Stronnictwem Rolniczym, konserwatywno-nacjonalistycznym i prorządowym ugrupowaniem zrzeszającym ziemiaństwo, oraz jego dodatki: „Gospodyni i Matka”, „Ziemia i Morze”, „Myśl i Piękno”, „Gospodarz i Rolnik”, „Praca i Plon”, a także ukazującego się w Toruniu od 21 stycznia 1928 „Dziennika Pomorskiego”. Następnie był kierownikiem oddziału „Ilustrowanego Kuriera Codziennego” w Bydgoszczy i Poznaniu, kierownikiem oddziału Polskiej Agencji Telegraficznej w Wilnie, od 1935 kierownikiem Polskiej Agencji Telegraficznej w Poznaniu.

Nowele i artykuły historyczne
Opublikował m.in.: Golem (dramat w 3 aktach), szereg nowel i poezji, artykuły historyczne. i recenzje w prasie polskiej i niemieckiej, m.in.: Bajki i klechdy pomorskie, „Światowid”, 1932, nr 15, s. 6-7, nr 21, s. 17; Z legend i opowieści kaszubskich. Cud wody i ognia, „Światowid”, 30 VII 1932, nr 31, s. 11; Zatopienie Helu (Z legend pomorskich), „Tygodnik Ilustrowany”, 4 IV 1931, nr 14, s. 267; Ekspedycja archeologiczna w Ziemi Lubawskiej, „Tygodnik Ilustrowany”, 22 VIII 1931, nr 34, s. 659; Zamki i warownie na Pomorzu, „Dzień Pomorski”, 27 V 1931, nr 112, s. 8; Z cyklu podań pomorskich Ukrzyżowany (Krucyfiks w Kościele Mariackim w Gdańsku), „Dzień Pomorski”, 26 IV 1931, nr 95, s. 4-5; Srebrnym szlakiem Wisły, „Dzień Pomorski”, 30 VII 1931, nr 172, s. 6; W rocznicę wybuchu Powstania Wielkopolskiego, „Dzień Pomorski”, 27 XII 1935, nr 299, s. 3; Biblioteka Lenina w Bydgoszczy, „Światowid”, 27 V 1933, nr 22, s. 6; Wystawa Związku Plastyków Pomorskich w Muzeum Miejskim w Bydgoszczy, „Światowid”, 23 I 1932, nr 4, s. 9; Powrót Wilna na Ojczyzny łono. W 15-tą rocznicę oswobodzenia Wilna, „Dzień Pomorski”, 11 X 1935, nr 236, s. 3, 12-13 X 1935, nr 237, s. 5; List z Poznania. Kulturalna Ofensywa, „Dzień Pomorski”, 17 I 1936, nr 13, s. 4; Debiut sceniczny Wojciecha Bąka, „Gazeta Gdańska”, 25 II 1937, nr 46, s. 7.

Odznaczony był Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918-21, Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości. Zginął prawdopodobnie w Warszawie w 1944. Był dwukrotnie żonaty. Pierwszą jego żoną (ślub 5 XII 1916 w kościele parafialnym w Zakopanem) była Iwona Kulesza, urodzona 1 V 1896 w Krzywej w pow. Ropczyce, córka Władysława i Reginy Ordan; miał z nią córkę Iwonę, urodzoną 26 V 1919 w Krakowie, ożenioną z Robertem Różyckim, oraz syna Ryszarda, urodzonego 14 XII 1917 w Zakopanem, architekta. Drugą żoną Czarlińskiego była Stanisława Nosarzewska (ślub w 1932). W Toruniu rodzina Czarlińskich mieszkała przy ul. Łaziennej 24 i Z. Krasińskiego 17.
Bibliografia
K. Przybyszewski, Toruński Słownik Biograficzny t. V, ToMiTo, UMK, Toruń 2007