Drzewo kategorii
Licznik odwiedzin

GRABOWSKI Zygmunt

GRABOWSKI Zygmunt (1893–1946), kapitan, dziennikarz, kapelmistrz 63 pułku piechoty


Kapelmistrz 63 pułku piechoty

Urodził się 29 kwietnia 1893 r. w Łomży. Zarówno on, jak i jego starszy brat Stanisław, odziedziczyli talenty muzyczne po ojcu Stanisławie, dyrygencie, który rozwijał uzdolnienia synów dbając o ich gruntowne wykształcenie muzyczne.

Po ukończeniu 4 klas gimnazjum w Łomży, w latach 1909–1910 studiował w Warszawskim Towarzystwie Muzycznym im. Stanisława Moniuszki (skrzypce i teoria muzyki), następnie od 1911 r kontynuował naukę w gimnazjum w Petersburgu i w tamtejszym Konserwatorium Muzycznym, uzyskując w 1918 r. dyplom artysty. Już jako uczeń konserwatorium muzycznego w Warszawie i Petersburgu kierował różnymi zespołami muzycznymi, debiutując w 1914 r. jako dyrygent.

W 1918 r. wrócił do Warszawy, gdzie kierował orkiestrą teatru wojskowego, a dwa lata później – 4 kwietnia 1920 r., wstąpił do wojska jako kapelmistrz w stopniu podporucznika, dyrygując początkowo orkiestrą pułku strzelców w Mińsku i biorąc od 6 grudnia 1920 r. do 14 marca 1921 r. udział w walkach na froncie bolszewickim na terenie Litwy Środkowej. Po przemianowaniu mińskiego pułku strzelców na 86 pułk piechoty Zygmunt Grabowski był jego kapelmistrzem w Mołodecznie.

Dnia 12 lipca 1923 r. przybył do Torunia, i tu prowadził orkiestrę toruńskiego 63 pułku piechoty, którą w krótkim czasie postawił na bardzo wysokim poziomie. Ambitny i pełen zapału kapelmistrz był krzewicielem poważnej muzyki nie tylko w Toruniu, ale
i w sąsiednich miastach: Bydgoszczy, Ciechocinku i Inowrocławiu. Brał także udział w konkursach orkiestr wojskowych o mistrzostwo Dowództwa Okręgu Korpusu VIII. W dniach 22–23 września 1928 r. w Teatrze Miejskim w Toruniu, kiedy to do konkursu stanęło 9 orkiestr wojskowych, zdobył drugą nagrodę (pierwszą nagrodę uzyskał jego brat Stanisław, kapelmistrz orkiestry 62 pułku piechoty w Bydgoszczy).

Bez orkiestry porucznika (awansowany 3 listopada 1926 r.), a później kapitana Zygmunta Grabowskiego nie odbywały się w Toruniu żadne imprezy muzyczne, czy muzyczno-wokalne (koncerty symfoniczne, występy chórów kościelnych i świeckich, uroczyste akademie, wszelkie przyjezdne opery i operetki, różnorodne przedstawienia itp,)


Profesor toruńskiego Konserwatorium

Przez cały czas swego zamieszkiwania w Toruniu był kpt. Grabowski także profesorem Konserwatorium Muzycznego PTM. Za dyrekcji M. Popławskiego nauczał teorii muzyki, solfeżu i harmonii, a po przybyciu do Konserwatorium toruńskiego dyrektora Piotra Perkowskiego, do końca swego pobytu w Toruniu prowadził klasę instrumentów dętych i skrzypiec. Wraz z prof. Stefanią Jagodzińską-Niekraszową i innymi profesorami Konserwatorium brał również udział w organizowaniu na Pomorzu imprez muzycznych specjalnie dla młodzieży szkolnej, m. in. zapoznawał młodzież z formami muzycznymi wykonywanymi przez pełną orkiestrę symfoniczną; koncerty te transmitowała Rozgłośnia Pomorska Polskiego Radia

Poza tym był Zygmunt Grabowski inicjatorem i współzałożycielem tzw. “małej orkiestry symfonicznej” PTM i pierwszym jej dyrygentem, ponadto w poszczególnych sezonach teatralnych stałym dyrygentem w Teatrze Ziemi Pomorskiej w Toruniu; należał także do toruńskiej Konfraterni Artystów.

Powołany na stanowisko dyrygenta wielkiej reprezentacyjnej orkiestry Baonu Stołecznego w Warszawie, z końcem listopada 1938 r. opuścił kpt. Grabowski Toruń.

Za zasługi dla kultury muzycznej, a zwłaszcza dla śpiewactwa pomorskiego w latach 1923–1938, nadano mu złotą Odznakę Honorową I stopnia Zjednoczenia Polskiego Związku Śpiewaków i Muzyków, na mocy jednogłośnej uchwały podjętej na zebraniu Zarządu Pomorskiego Związku Śpiewaczego.

Lata drugiej wojny światowej przeżył kpt. Zygmunt Grabowski w Anglii, a po powrocie do kraju był przez rok dyrygentem orkiestr wojskowych. Zmarł śmiercią samobójczą 31 marca 1946 r. w Jeleniej Górze i pochowany został na tamtejszym Cmentarzu Komunalnym.

Kpt. Zygmunt Grabowski posiadał Medal Pamiątkowy za wojnę 1918–1921 r. oraz Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości.

W małżeństwie ze Stefanią Władysławą Janicką, zawartym 6 sierpnia 1929 r. miał syna, urodzonego w 1931 r. W Toruniu Grabowscy mieszkali przy ul. gen. Józefa Sowińskiego 1


Bibliografia

K. Przybyszewski, Toruński Słownik Biograficzny. t. 4 ToMiTo UMK Toruń 2004


FOTOGALERIA