Drzewo kategorii
Licznik odwiedzin

KRAJEWSKI Wojciech

KRAJEWSKI Wojciech (1879–1924), dr, dyrektor Państwowego Gimnazjum Męskiego w Toruniu


Organizator szkolnictwa polskiego w Poznańskiem i na Pomorzu

Urodził się 13 kwietnia 1879 r. w Tuchowie w powiecie tarnowskim w Małopolsce, w rodzinie chłopskiej Antoniego i Anny z Wojtanowskich. Po ukończeniu gimnazjum w Tarnowie i uzyskaniu świadectwa dojrzałości w 1899 r. zapisał się na Wydział Filozoficzny Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, gdzie studiował filologię klasyczną u profesorów: Kazimierza Morawskiego, Adama Stefana Miodońskiego i Leona Sternbacha; pod ich kierunkiem rozpoczął jeszcze na ławie uniwersyteckiej pracę naukową, której rezultaty opublikował kilka lat później w kilku różnych czasopismach i “Rozprawach” Wydziału Filozoficznego Akademii Umiejętności w Krakowie.

Po złożeniu w 1903 r. egzaminu nauczycielskiego z języka greckiego, łaciny i polskiego rozpoczął nauczanie tych przedmiotów w gimnazjach: Kraków-Podgórze (1903–1904), w Nowym Sączu /1904–1906/ i św. Anny w Krakowie (1907–1911). Jednocześnie prowadził studia badawcze, których efektem była obroniona przezeń w 1907 roku na Uniwersytecie Jagiellońskim rozprawa doktorska p. t. De epithetis Bacchylideis.

W 1911 r. otrzymał z Gimnazjum św. Anny urlop specjalny na studia w Berlinie, na które też wyjeżdżał już kilkakrotnie przedtem, m. in. do Rzymu i Aten. Pobyty zagraniczne dla celów naukowych rozszerzyły horyzonty wiedzy Wojciecha Krajewskiego, lecz nie zdołały ostudzić jego zamiłowania do pracy w szkolnictwie średnim.

Po powrocie z Berlina został dyrektorem prywatnego gimnazjum w Chrzanowie /1912–1919/, skąd w maju 1919 r. przeszedł na stanowisko dyrektora w Liceum im. Jana Kasprowicza w Inowrocławiu. Jako pierwszy polski dyrektor tej placówki położył duże zasługi dla jej spolszczenia, zyskując opinię sprężystego organizatora szkolnictwa w byłym zaborze pruskim. Z tych zapewne powodów już w styczniu 1920 r. powierzono mu nader odpowiedzialne stanowisko naczelnika Wydziału Szkół Średnich w Departamencie Wyznań i Oświaty w Ministerstwie byłej Dzielnicy Pruskiej.

Na stanowisku tym dr Wojciech Krajewski organizował szkolnictwo polskie w Poznańskiem i na Pomorzu, układał tymczasowe plany naukowe dla gimnazjów w tej dzielnicy i kładł pierwsze podwaliny pod budowę nowej szkoły średniej na Ziemiach Zachodnich.


Pierwszy dyrektor gimnazjum państwowego w Toruniu

Dnia 20 lipca 1920 r. Wojciech Krajewski opuścił Poznań i przeniósł się do Torunia, gdzie został dyrektorem gimnazjum państwowego; stojąc na czele jednego z największych gimnazjów w Polsce, kierował nim energicznie przez dwa lata. A nie była to praca łatwa, gdyż miał do rozwiązania bardzo trudne zadania związane z prawidłową organizacją i funkcjonowaniem szkoły.

Brak odpowiednio wyszkolonej kadry nauczycieli, klasy z polskim i niemieckim językiem nauczania, rozluźnienie dyscypliny, trudności materialne i lokalowe, oto niektóre tylko problemy, z jakimi musiał się zmierzyć. Dzięki jednak uzdolnieniom dyrektora usunięte zostały wszelkie tarcia na tle narodowym i dzielnicowym, pogłębiona została współpraca dyrektora z umiejętnie kierowanym przez niego gronem pedagogów i popierana była wszelka inicjatywa wychowawców i młodzieży, dążących do poprawy efektów nauczania i prawidłowego rozwoju szkoły.

Będąc wielbicielem kultury helleńsko-rzymskiej, jak pisał Zbigniew Zdrójkowski w swojej pracy pt.: Dzieje Gimnazjum Toruńskiego w Odrodzonej Polsce (1920–1968), potrafił docenić znaczenie innych gałęzi wiedzy, walcząc o ich prawa w szkole toruńskiej jako gorliwy rzecznik kierunku przyrodniczego i organizator odpowiednich pracowni.

Dyrektor Krajewski nie stronił też od pracy społecznej, dowodem tego było członkostwo Wydziału Towarzystwa Kolonii Wakacyjnych dla Uczniów Gimnazjów m. Krakowa, powołanie go na prezesa Towarzystwa Nauczycieli Szkół Średnich i Wyższych w Toruniu oraz jednomyślny wybór przez społeczeństwo toruńskie na członka Magistratu i radcę miejskiego w dniu 19 lipca 1922 r., na którym to stanowisku zyskał sobie uznanie i poważanie u członków obu korporacji miejskich. Poza tym był członkiem Komisji Filologicznej Polskiej Akademii Umiejętności w Krakowie.

Z dniem 1 września 1922 r. opuścił dr Wojciech Krajewski Toruń i wrócił do Krakowa, gdzie został dyrektorem gimnazjum św. Anny (obecnie I Liceum Ogólnokształcące im. Bartłomieja Nowodworskiego). Niebawem złożony ciężką chorobą, zmarł w Krakowie 1 maja 1924 r.

W małżeństwie ze Stanisławą z Łobodzińskich (1882–1959) miał troje dzieci, synów: Zdzisława,  budowniczego, Zbigniewa, lekarza i córkę Halinę ekonomistkę.


Bibliografia

K. Przybyszewski, Toruński Słownik Biograficzny, t.. 3 ToMiTo UMK Toruń 2002


FOTOGALERIA