Drzewo kategorii
Licznik odwiedzin

RZUT

ksiazka 5RZUT – Spółdzielnia Pracy Rękodzieła Ludowego  i Artystycznego „Rzut” działała w Toruniu  od  1946  roku do 1996 roku przy ul. Wschodniej 38.

Spółdzielnia  „Rzut” rozpoczęła działalność w 1946 roku za sprawą prof. Józefa Kozłowskiego. Nazwę „Rzut” przeniesiono  do Torunia z Gdyni. Zaliczana jest do najstarszych spółdzielni , które zrzeszała „Cepelia”. W początkowej działalności „Rzut” produkował zabawki z tkanin  i drewna. W latach następnych  spółdzielnia  rozwijała produkcję w zakresie ceramiki i stolarki. Sukcesy odnosiło ludowe tkactwo artystyczne, produkcja pamiątek i ozdób wiklinowych.

Do 1973 roku „Rzut” prowadził działalność w zakładach rozproszonych na Starówce. Po oddaniu nowego obiektu przy ulicy Wschodniej 38 przeniesione zostały zakłady stolarskie z ulicy Panny Marii. Natomiast przy ulicy Wysokiej pozostał zakład ceramiczny  i wzorcownia. Produkowano tam naczynia ze specjalnego tworzywa biskwitu oraz ceramiczne pierniki.  W zakładzie  przy ulicy Słowackiego 79 produkowano techniką wschodnią sumaki  i gobeliny według własnych projektów. Działała tam również malarnia i farbiarnia, gdzie powstawały narzuty i  ręcznie malowane chusty.

Po przejęciu w 1975 roku Spółdzielni „Jedność Robotnicza” wytwarzano serwety, narzuty i kilimy. Od 1976 roku spółdzielnia zajmowała się hafciarstwem promując hafty pałuckie, nadwiślańskie i tucholskie.

Nowa hala produkcyjna umożliwiła rozwinięcie produkcji  i wprowadzenie nowych wzorów mebli kaszubskich. Zestawy mebli kujawskich obejmowały; krzesła, stoły, zydle, ławy i kredensy. Dzięki współpracy z Centralą Handlową „Coopexim” , „Rzut” brał udział na międzynarodowych targach „Takon 73”,  gdzie zakontraktował 1000 kompletów mebli „Poprad” i „Harnaś”. Meble eksportowano  do USA, Szwecji, Wielkiej Brytanii i Holandii.

W latach 70. i 80. oprócz produkcji seryjnej mebli powstawały projekty do wnętrz na zamówienie indywidualne, np. dla Muzeum Okręgowego, teatru, lokali gastronomicznych , a także dla warszawskich sklepów na MDM-ie. Prywatyzacja lat 90. zahamowała dynamiczny rozwój spółdzielni. Nowa forma organizacyjna – spółka z o.o. nie sprawdziła się. Nastąpiła likwidacja „Rzutu”.

Miejsce stolarni zajął  salon samochodowy „Autosar”.

Bibliografia

  1. Knab, Wszechstronni rzemieślnicy i utalentowani artyści, Warszawa 1977
  2. Kluczwajd, Spojrzenie na Rzut, Muzeum Okręgowe, Toruń 2002
  3. „Nowości: nr 15/1973, nr 50/1973 , nr  85/1973,  nr 224/1973, nr 232/1975, nr  43/1990
  4. M. Kruczkiewicz, „zRZUT-ka” zaskoczyła, „Nowości” 20 04. 2015
  5. Publikacja towarzysząca II edycji Festiwalu Architektury i Wzornictwa Tormiar , CSW Znaki Czasu, Toruń 2016

Galeria

fot. Czesław Kuchta w publikacji pt.: „Wszechstronni rzemieślnicy i utalentowani artyści